Arme woningcorporaties

december 2014, januari 2017

tempelhof_luftZo’n 25 jaar geleden zijn ze ‘verzelfstandigd’ – aan gouden draden verbonden aan de overheid. Nog geen 20 jaar geleden zei de overheid: kom op, trek voor ons de stedelijke vernieuwing, dat betaalt zich heus wel terug. Nog geen 15 jaar geleden: en vergeet de sociale kant niet, die hoort erbij. Nog geen 10 jaar terug kwam de vraag: willen jullie asjeblieft ook wat doen in vastgoed voor scholen en welzijn? En 5 jaar geleden zei iedereen vol bewondering: wat fijn dat jullie na de crisis de bouw naar vermogen op gang houden!

En nu? Nu zijn we ineens minder blij met corporaties.

Helse rit
Het is voor de corporaties een helse rit geweest.
Een deel van hen heeft eerder mensen aangenomen die eigenlijk uit welzijnssubsidies hadden moeten worden betaald. Een deel van hen heeft ook serieus, onrendabel maatschappelijk vastgoed gebouwd. Er is veel geld geïnvesteerd in de begeleiding en empowering van huurders, ook los van de stedelijke vernieuwing. Op aandringen van het rijk zijn huurwoningen verkocht, en middeldure koopwoningen teruggebouwd. Zelfs Europa bemoeide zich er een beetje mee.
Veruit de meeste corpo’s hebben het de afgelopen 25 jaar netjes gedaan. De overheid was wat veeleisend, van heel veel oudere ‘prestatieafspraken’ krijg je het rillerig en koud van de door gemeentelijk machtsvertoon gekleurde afspraken. Zo wás het, denk je dan.
Maar het geld is vrijwel steeds goed besteed.

Afstraffing
Het enquêterapport is hard. Een paar afschuwelijke incidenten zijn geanalyseerd en zijn leidend geworden in de oordeelsvorming. De zwakte van de mens én van het systeem zijn bewezen. En dus moet het systeem veranderen.
Door het oude systeem weten de corpo’s zich nog even bij de neus genomen. De schande van Vestia wordt onderling opgelost. Er is ook nog een bijzondere belasting voor corpo’s – met de dunste belastinggrondslag (=passende redenering) die een fiscaal jurist zich kan denken. Resultaat: pas in maart kan de binnengekomen huur worden aangewend voor onderhoud, leefbaarheid en andere zinnige dingen.
De apparaatskosten gaan intussen razendsnel terug. De beïnvloedbare bedrijfslasten, waaronder de apparaatskosten en de investeringen in leefbaarheid, vertegenwoordigen ongeveer 16% van de huurinkomsten. Er wordt zwaar gedrukt om deze post verder omlaag te krijgen.
Gelukkig is er gemiddeld voldoende geld voor onderhoud en echte investeringen.

Komt het nog goed?
Corporaties worden een verhuurmachine van goedkoop vastgoed, en dat is een eerzaam vak. Maar hoe zit met dat misschien wat ouderwetse begrip ‘volkshuisvesting’?
De sociale voorraad krijgt verhoudingsgewijs een grotere druk van mensen die eigenlijk een helpende hand nodig hebben – dat geldt al gauw gemiddeld 20% van de huurders. Corporaties hebben voor die helpende hand eigenlijk geen geld: een corpo met 10.000 woningen heeft pakweg 1,2 mln. voor leefbaarheid. Zal de gemeente dat magere budget voldoende goed maken met zíjn investeringen in leefbaarheid, welzijn en ondersteuning?
Een lange discussie in Binnenlands Bestuur en Ruimtevolk over de ‘breedheid’ van corporaties maakt mij nerveus. Door mij hooggewaardeerde auteurs zeggen daar met het grootste gemak de hardste dingen over het veronderstelde onvermogen van corporaties op het sociale taakveld. Die hardheid is ongepast. De corpo’s hebben die taak met liefde, deskundigheid, continuïteit en kwaliteit ingevuld. Hoe betrouwbaar was de overheid zélf in dit taakveld?!

Huurders van wie je weet dat ze de harde kern zijn van je doelgroep, worden in de techniek van de taakverdeling probleemhuurders. Terwijl je je als corporatie geen goedkope pandjesbaas wilt voelen: je bent toch volkshuisvester, sociale verhuurder?! Graag pak je die taak op, maar dan moet de overheid rond zorg en welzijn wél haar taak oppakken.

En al die anderen die een huurwoning zoeken – zeg tussen de 710 en 900 euro? Daar moeten de corpo’s afblijven. Dat blijft een gat in het aanbod voor mensen met hele gewone inkomens – zie mijn vele blogs over dit onderwerp.https://vincentthunnissen.wordpress.com/woningmarkt/

Arme corporaties, arme huurders, arm land.

(gebaseerd op bijdragen aan discussies op platforms als Binnenlands Bestuur en Ruimtevolk)

Naschrift:
Over Vestia wil ik niet eens hebben. Dat is één halve zool die het vroegere werk van Baarspul (provincie) en Leeson (bank) met gemak heeft overtroffen. Het sympathieke van de twee genoemde klunzen uit de 90-er jaren is dat ze er niet eens zélf aan hebben verdiend!
<Het systeem hoeft niet anders, het gaat om de mensen en om de durf tegen te spreken en in te grijpen.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s